گز نوقا (تبریز) که در گویش اصیل آذربایجان به آن «لوکا» یا «نوکا» گفته میشود، یکی از کهنترین و اعیانترین شیرینیهای سنتی ثبتشده تبریز و از خویشاوندان دیرینه تورون اسپانیایی و نوگای مدیترانهای است. فرمولاسیون بنیادین گز نوقا بر پایه سفیده تخممرغ زدهشده، شکر یا شهد گلوکز، عسل خالص، کره حیوانی، وانیل اعلا و مقادیر فراوانی از مغزهای دستچین (پسته، گردو یا بادام) شکل گرفته که در میان دو لایه نان بستنی (میکادو) ترد و نازک قرار میگیرد. تمایز نوقا با گز اصفهان در نوع بافت متخلخلتر، هوادهی ملایمتر، استفاده از نان پوششی و نوع طعمدهندههاست.
با توجه به وجود نوقاهای خشک، سنگین و کممغز در بازار، خرید گز نوقا از آجیل منصف تضمینکننده محصولی نرم، لطیف، کشدار، سرشار از مغزهای تازه و فاقد شیرینکنندههای غیرمجاز یا بوی کهنگی تخممرغ است.
تفاوتهای تخصصی میان «گز نوقا تبریز» و «گز اصفهان»
اگرچه این دو شیرینی گاهی اشتباه گرفته میشوند، اما تفاوتهای بنیادی با یکدیگر دارند:
- پایه شهد و صمغ طبیعی: گز اصفهان هویت خود را از «گزوانگبین» یا ترنجبین میگیرد و بافتی متراکمتر، کرکی و سنگین دارد، در حالی که گز نوقا بیشتر به بافت شیرینیهای هوادهیشده کاندی (Confectionery) با پایه شکر، سفیده تخممرغ و عسل نزدیک است.
- پوشش سطحی: گز اصفهان معمولاً در آرد سفید غوطهور شده یا به صورت لقمهای سلفونپیچ میشود؛ اما نوقا تبریز با دو لایه نان مخصوص (ویفر نان بستنی) پوشانده میشود تا نیازی به پودر آرد نداشته باشد.
- پروفایل طعم: گز اصفهان غالباً طعم گلاب، هل و انگبین دارد، در حالی که در نوقای اصیل تبریز طعم کاراملی-وانیلی، گردو و گاهی کاکائو یا زعفران تسلط حسی بیشتری دارد.
عوامل تعیینکننده قیمت گز نوقا
قیمت گز نوقا بر اساس مؤلفهها و استانداردهای کیفی زیر تغییر میکند:
- درصد و نوع مغز به کار رفته: نوقای پستهای به دلیل ارزش بالای پسته بالاترین بازه قیمتی را دارد؛ همچنین نوقای مغز گردو با مغز روشن و بدون تلخی ارزش بازاری بسیار بالاتری نسبت به نمونههای کممغز دارد.
- نوع شیرینکننده (عسل در برابر شربت قند خالص): استفاده از عسل طبیعی به جای گلوکز صنعتی و شربت شکر ارزانقیمت، قیمت تمامشده محصول و کیفیت تغذیهای آن را ارتقا میدهد.
- نوع بستهبندی (کادویی مجلسی یا فله): جعبههای نفیس طرح سنتی هاردباکس یا فلزی برای سوغات و هدیه، بهای تمامشده را تغییر میدهند.
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.